Scam blockchain phổ biến tại Việt Nam: Nhận diện để không trở thành nạn nhân

Sự phát triển nhanh của blockchain và tiền số tại Việt Nam đã kéo theo nhiều hình thức lừa đảo (scam) ngày càng tinh vi.
Không ít người tham gia với tâm lý học hỏi hoặc đầu tư nhỏ, nhưng lại mất tiền vì thiếu thông tin và kinh nghiệm.

Bài viết này tổng hợp những hình thức scam blockchain phổ biến tại Việt Nam, giúp người đọc nhận diện sớm và tự bảo vệ mình.

1️⃣ Dự án “đầu tư lợi nhuận cam kết cao”

Đây là hình thức phổ biến nhất.

Đặc điểm:

• Hứa hẹn lợi nhuận cố định mỗi ngày / mỗi tháng
• Cam kết “không rủi ro”
• Có dashboard hiển thị lợi nhuận ảo
• Khuyến khích nạp tiền sớm

📌 Blockchain thật không thể cam kết lợi nhuận.
Bất kỳ dự án nào đảm bảo lợi nhuận đều có dấu hiệu lừa đảo.

2️⃣ Đa cấp đội lốt blockchain (Ponzi / MLM)

Hình thức này từng rất phổ biến tại Việt Nam.

Dấu hiệu nhận biết:

• Thu nhập chủ yếu từ việc mời người mới
• Hoa hồng theo tầng, theo nhánh
• Sản phẩm mơ hồ hoặc không có sản phẩm thật
• Thường tổ chức hội thảo, zoom, đào tạo “làm giàu”

👉 Nếu dòng tiền đến từ người sau trả cho người trước, đó là mô hình Ponzi.

3️⃣ Token “rác” được thổi giá (Pump & Dump)

Quy trình thường thấy:

• Tạo token mới rất nhanh
• Marketing rầm rộ trên mạng xã hội
• Dùng KOL, group Telegram để tạo FOMO
• Giá tăng mạnh trong thời gian ngắn
• Team bán tháo → giá sập

📌 Người vào sau thường là người chịu thiệt hại nặng nhất.

4️⃣ Giả mạo sàn giao dịch và ví điện tử

Một hình thức ngày càng tinh vi:

• Website, app giống hệt sàn lớn
• Quảng cáo “airdrop”, “thưởng đăng ký”
• Yêu cầu kết nối ví hoặc nhập private key

⚠️ Không bao giờ nhập private key / seed phrase ở bất kỳ đâu.

5️⃣ Scam qua mạng xã hội và giả danh người nổi tiếng

Chiêu trò quen thuộc:

• Giả mạo Facebook, Telegram, X (Twitter)
• Dùng hình ảnh người nổi tiếng, chuyên gia
• Mời gọi đầu tư, tặng coin, airdrop

👉 Người nổi tiếng không bao giờ nhắn tin riêng để kêu gọi đầu tư.

6️⃣ Dự án “Game blockchain” hoặc “NFT” không có sản phẩm

Dấu hiệu:

• Chỉ có trailer, hình ảnh demo
• Không có gameplay thật
• Whitepaper sơ sài
• Đội ngũ ẩn danh

Sau khi bán NFT hoặc token:
👉 Dự án im lặng hoặc biến mất.

7️⃣ Rug Pull – Dự án “rút thảm”

Đây là hình thức lừa đảo nguy hiểm trong DeFi.

Cách hoạt động:

• Team tạo pool thanh khoản
• Thu hút người dùng nạp tiền
• Đột ngột rút toàn bộ thanh khoản
• Token về gần 0

📌 Thường xảy ra với các dự án:

• Không audit
• Team ẩn danh
• Thanh khoản không khóa

8️⃣ Lừa đảo giả danh “chuyên gia – thầy dạy đầu tư”

Hình thức:

• Bán khóa học
• Bán tín hiệu
• Cam kết “đánh đâu thắng đó”

👉 Không ai có thể dự đoán thị trường chính xác 100%.

Làm sao để hạn chế rủi ro khi tiếp cận blockchain?

Một số nguyên tắc cơ bản:

• Không tin cam kết lợi nhuận
• Tự nghiên cứu (DYOR)
• Không gửi private key
• Kiểm tra đội ngũ dự án
• Bắt đầu với số tiền nhỏ
• Hiểu công nghệ trước khi đầu tư

Vai trò của cơ quan chức năng tại Việt Nam

Tại Việt Nam:

• Blockchain được khuyến khích nghiên cứu
• Nhưng tiền số không phải phương tiện thanh toán hợp pháp
• Nhiều cảnh báo đã được đưa ra với các mô hình lừa đảo

👉 Người tham gia cần tỉnh táo và hiểu đúng pháp luật.

Kết luận

Blockchain là công nghệ có tiềm năng lớn, nhưng scam lợi dụng blockchain cũng rất nhiều.

Trang bị kiến thức chính là:
👉 cách phòng tránh hiệu quả nhất.