Tại Việt Nam, khung pháp lý đối với Blockchain và tiền số (Cryptocurrency) đang ở giai đoạn định hình quan trọng. Dưới góc nhìn pháp lý, Nhà nước thực hiện phân tách rõ rệt giữa công nghệ và tài sản số để vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, vừa đảm bảo an ninh tài chính.
Phân biệt Pháp lý: Blockchain và Cryptocurrency
- Blockchain (Công nghệ): Được khuyến khích phát triển, ứng dụng trong chuyển đổi số, logistic, y tế, giáo dục….
- Cryptocurrency/Tài sản ảo (Tài sản): Chưa được công nhận là phương tiện thanh toán hợp pháp tại Việt Nam. Tuy nhiên, hoạt động sở hữu, giao dịch không bị cấm, nhưng đối mặt với rủi ro cao về bảo mật, biến động giá và rửa tiền.
Từ ngày 01/01/2026, Việt Nam chính thức bước vào kỷ nguyên mới quản lý tài sản ảo (crypto) và blockchain thông qua Luật Công nghiệp công nghệ số 2025 và Nghị quyết 05/2025/NQ-CP, cho phép thí điểm giao dịch tài sản số và tạo hành lang pháp lý rõ ràng hơn thay vì bỏ ngỏ như trước. Các hoạt động sử dụng tiền ảo làm phương tiện thanh toán vẫn bị cấm, nhưng đầu tư và giao dịch được quản lý theo khung pháp lý mới.
Các quy định chính từ năm 2026:
- Thí điểm tài sản ảo (Crypto): Luật Công nghiệp công nghệ số 2025 (hiệu lực 01/01/2026) và các văn bản hướng dẫn (như Nghị quyết 05/2025/NQ-CP) đặt nền móng cho việc quản lý, thí điểm giao dịch tài sản số, tiền mã hóa, giúp nhà đầu tư hoạt động trong khuôn khổ pháp lý.
- Cấm sử dụng làm tiền tệ: Bitcoin và các loại tiền ảo khác không được coi là phương tiện thanh toán hợp pháp tại Việt Nam.
- Blockchain được khuyến khích: Chiến lược quốc gia về ứng dụng và phát triển công nghệ blockchain (Quyết định 1236/QĐ-TTg) định hướng đến năm 2030, Việt Nam trở thành nước dẫn đầu trong lĩnh vực này, ứng dụng rộng rãi vào kinh tế – xã hội.
- Hành vi bị nghiêm cấm (Điều 12 Luật CNCNTS 2025): Lợi dụng công nghệ để vi phạm pháp luật, rửa tiền, gian lận, cản trở hoạt động hợp pháp, hoặc dùng tiền ảo, tài sản số vi phạm an ninh quốc gia.
Kết luận: Cơ hội có, nhưng phải hiểu luật
Cơ hội đầu tư và phát triển ứng dụng Blockchain tại Việt Nam là rất lớn, đặc biệt khi khung pháp lý về tài sản số đang dần rõ ràng hơn. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần nhận thức rõ rủi ro, chỉ tham gia khi có quy định bảo vệ và hiểu rõ các giới hạn pháp lý.
